Ze świata nauki

Od 26 do 29 czerwca 2023 roku w Szczyrku będzie się odbywało XXIII Spotkanie Ogólnopolskiego Klubu Demonstratorów Fizyki.

10 listopada przypada Światowy Dzień Nauki dla Pokoju i Rozwoju – coroczne święto obchodzone przez państwa ONZ. Z tej okazji 10 listopada 2018 roku w auli Śląskiego Międzyuczelnianego Centrum Edukacji i Badań Interdyscyplinarnych przy ul. 75 Pułku Piechoty 1A w Chorzowie odbędzie się cykl wykładów pod nazwą SPiN Day 2018.

Dzień Tabliczki Mnożenia (ang. World Multiplication Table Day) w 2024 roku obchodzony jest na świecie 15 listopada. Celem akcji jest propagowanie nauczania i uczenia się matematyki poprzez zabawę. 

Johannes Kepler, niemiecki matematyk, astronom i astrolog przyszedł na świat 27 grudnia 1571 roku w miasteczku Weil der Stadt w Badenii-Wirtembergii. Stał się jednym z czołowych przedstawicieli rewolucji naukowej XVII wieku. 

Nauka ma kolejną propozycję odpowiedzi na pytanie, jak lód układa się w swoje niezwykłe kształty. Co sprawia, że powierzchnia lodu układa się w postaci niezwykle złożonych i delikatnych struktur? Ten fascynujący mikrokosmos, powstający pod cienką warstwą wody, powstaje ich zdaniem dzięki dynamicznemu współistnieniu trzech stanów skupienia – gazowego, ciekłego i stałego – jednocześnie. Szczególne znaczenie ma cienka warstwa wody utrzymująca się na powierzchni lodu.

Blisko 40 tys. osób zginęło, a dziesiątki tysięcy zostało rannych i bez dachu nad głową w następstwie niszczycielskiego trzęsienia ziemi, które nawiedziło Turcję i Syrię 6 lutego 2023 roku.

Jeszcze do niedawna najbardziej rozpowszechnione były mapy papierowe. Każdy z nas, wyruszając w trasę, sięgał po atlas. Z czasem zaczęliśmy korzystać z nowych rozwiązań i jednocześnie angażować kolejne zmysły, aby jeszcze lepiej odbierać otaczającą nas przestrzeń. Dziś możemy dzięki mapom Google’a zobaczyć dowolne miejsce na Ziemi. Dostępne są trójwymiarowe modele łańcuchów górskich, miast czy na przykład hałd. Co zyskaliśmy, a co straciliśmy dzięki nowym technologiom?

Szczątki Homo erectusa z osadów płynącej na Jawie rzeki Solo, znalezione prawie 100 lat temu, nie dawały się dotąd ocenić pod względem wieku. Przez lata badacze próbowali ustalić wiek znalezionych 12 czaszek na podstawie innych szczątków fauny z tych samych warstw. Wyniki były bardzo nieprecyzyjne - od 130 do 500 tysięcy lat. Teraz międzynarodowa grupa geologów, zamiast badać szczątki, zbadała osad rzeczny, w którym je znaleziono i ustaliła ich wiek na około 100 tysięcy lat.

W krajobraz Śląska na stałe wpisany jest obraz hałd pogórniczych. Niełatwe do ukrycia składowisko odpadów powstaje w wyniku wydobywczej działalności człowieka i jest przesiąknięte wieloma związkami toksycznymi zarówno dla ludzi, jak i środowiska. Istnieją jednak mikroorganizmy, które całkiem nieźle radzą sobie w ekstremalnych z naszego punktu widzenia warunkach. Bada je zespół naukowców, którym kieruje dr Piotr Siupka z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. 

Naukowcy prognozują, do końca XXI wieku zmiany klimatyczne doprowadzą do rozwoju fitoplanktonu w takim zakresie, że może to zintensyfikować barwy dzisiejszych oceanów. Regiony, gdzie dziś woda jest zielonawa, staną się zupełnie zielone, a tam, gdzie woda jest niebieska, jej kolor będzie jeszcze wyraźniejszy. Zmiany kolorów są jedynie widocznym sygnałem poważnych zmian w morskich ekosystemach.