Ze świata nauki

Starożytni babilońscy astronomowie opracowali wiele ważnych pojęć, które są nadal w użyciu, włączając w to podział nieba na 360 stopni. Potrafili również przewidzieć pozycje planet, wykorzystując do tego arytmetykę. Astroarcheolog Mathieu Ossendijver z Uniwersytetu Humboldtów w Berlinie od lat tłumaczył i analizował gliniane tabliczki pochodzące z lat 350–50 p.n.e. Stwierdził, że niektóre zawierają wyrafinowane obliczenia położenia Jowisza. 

Mogliśmy pomyśleć, że będzie to jedno ze świąt do zapamiętania, ale nikt nie odważyłby się ponownie użyć broni jądrowej przeciwko innym. Znamy piękne hasła „NIGDY WIĘCEJ WOJNY” i wierzymy, że są one prawdziwe. Jednak w obliczu wydarzeń z 24 lutego 2022 roku na Ukrainie zdajemy sobie sprawę, że wszystko – w tym broń nuklearna – jest możliwe – mówi dr hab. Barbara Kłos, prof. UŚ z Instytutu Fizyki Wydziału Nauk Ścisłych i Technicznych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

14 marca obchodzimy Dzień Liczby Pi. Świętowany jest on głównie w kręgach akademickich i służy przede wszystkim popularyzacji nauk ścisłych. Zapoczątkował je w 1988 roku amerykański pracownik naukowy – Larry Shaw.

Mówiąc o oszczędzaniu zazwyczaj mamy na myśli pieniądze, które odkładamy, aby zabezpieczyć własną przyszłość. Jednak w dobie kurczących się zasobów naturalnych oszczędzanie nabiera zupełnie innego znaczenia. Żywność niezbędna do życia, często jest marnowana i wyrzucana. Czy sztuczna inteligencja mogłaby nas wspomóc w efektywnym wykorzystywaniu naszych zapasów spożywczych i wpłynąć na zmniejszenie liczby wyrzucanych produktów? Otóż tak!

Tegoroczna edycja Święta Liczby Pi na Uniwersytecie Śląskim Będzie odbywała się 13 i 14 marca 2019 roku

Blisko 40 tys. osób zginęło, a dziesiątki tysięcy zostało rannych i bez dachu nad głową w następstwie niszczycielskiego trzęsienia ziemi, które nawiedziło Turcję i Syrię 6 lutego 2023 roku.

Dendrochronologia to stosunkowo młoda metoda naukowa z początku XX wieku polegająca na interpretacji wzoru rocznych przyrostów drzew. O zastosowaniu jej w badaniach nad klimatem i o swoich doświadczeniach naukowych opowiadam paleoklimatolog dr Magdalena Opała-Owczarek, która przekonuje, że zapisane w słojach drzew i krzewów opowieści mogą na przykład dać odpowiedź na pytanie, jak współczesne zmiany klimatyczne wpływają na roślinność Arktyki.

Naukowcy z Uniwersytetu Śląskiego zakończyli ostatni etap tegorocznych badań na Svalbardzie. Podczas prawie trzytygodniowych działań w rejonie Ziemi Wedela Jarlsbega i Ziemi Torella zajmowali się m.in. przygotowaniem infrastruktury pomiarowej do okresu nocy polarnej oraz odbudową monitoringu meteorologicznego na Hansbreen

Most lądowy przez Cieśninę Beringa, łączący Azję z Ameryką, uformował się znacznie później, niż dotąd wnioskowano z danych klimatycznych. Oznacza to, że populacje, które zasiedliły obie Ameryki w epoce lodowcowej, miały znacznie mniej czasu na przejście z Kamczatki na Alaskę.

Chociaż był badany od ponad połowy wieku, wciąż jeszcze kryje wiele tajemnic. Naukowcy, prowadząc pomiary terenowe, od samego początku gromadzili różne informacje o liczącej ponad 600 lat masie lodu. Na tej podstawie wykonywali analizy geomorfologiczne, hydrologiczne czy glacjologiczne. Wiele z tych danych było jednak niedostępnych ze względu na brak ujednolicenia różnych pomiarów, m.in. pokrywy śnieżnej. Z tym wyzwaniem zmierzył się zespół naukowców pracujący pod kierunkiem dr. Michała Laski z Uniwersytetu Śląskiego, a wyniki prac ukazały się pod koniec 2022 roku w czasopiśmie „Scientific Data”.

– Najłatwiej powiedzieć, czym ten system nie jest – mówi mgr Emilie Szwajnoch z Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, rozpoczynając rozmowę o chińskim Systemie Zaufania Społecznego. Zdążył on już obrosnąć wieloma mitami, a te dużo bardziej niż prawdę odzwierciedlają miks naszych lęków wobec ciągle rosnącej potęgi Państwa Środka i nowoczesnych technologii jako takich. W internecie powstało już dotąd wiele fake newsów związanych z działaniem systemu. Jeden z nich stwierdza, że zbyt długie granie w gry komputerowe może skutkować karą w postaci zakazu zakupu biletu lotniczego.