Uniwersytet Śląski od wielu lat realizuje projekty w ramach programu badawczego „Atlas historyczny miast polskich”. Pod kierownictwem prof. dr. hab. Antoniego Barciaka z Instytutu Historii zostały sporządzone atlasy historyczne Raciborza i Gliwic. Obecnie trwają prace nad szczegółowym opracowaniem dokumentacji Bytomia. Program ten finansowany jest przez Narodowe Centrum Nauki.
Aktualności
Odkrycia archeologiczne w Bytomiu
Archeolodzy związani z Wydziałem Nauk Społecznych Uniwersytetu Śląskiego przeprowadzili wykopaliska w Bytomiu - ich rezultat okazał się niezwykły!
Zobacz także
Rocznica odkrycia Ameryki
12 października w Ameryce Północnej obchodzony jest tzw. Columbus Day, w Ameryce Łacińskiej zwany jest Día de Cristóbal Colón (również Día de la raza). Bez względu na język, święto celebruje tzw. dzień odkrycia Ameryki przez Krzysztofa Kolumba 12 października 1492 roku. Dziś jednak doskonale wiemy, że genueński żeglarz nie był pierwszym podróżnikiem, który dotarł do Nowego Świata.
- Agnieszka Sikora
- Agnieszka Sikora
Jak Ślązacy na Ruś migrowali

Prof. dr hab. Jerzy Sperka | fot. Olimpia Orządała
Nawet 10 procent rodów rycerskich, które w XV stuleciu zamieszkiwały Ruś Czerwoną i Podole, wywodziło się ze Śląska. Wśród ok. 400 osób notowanych w aktach homagialnych z lat 1427, 1436 i 1439 połowę stanowili bojarowie ruscy, zatem podczas XIV- i XV-wiecznej migracji rycerstwa na wspomniane tereny co piąty zbrojny był Ślązakiem.
- Tomasz Płosa
- Agnieszka Sikora
Jak zostać cesarzem

Prof. dr hab. Wiesław Kaczanowicz, Instytut Historii Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Fot. Małgorzata Kłoskowicz

Moneta rzymska. Fot. Małgorzata Kłoskowicz
Tak zwany kryzys III wieku w dziejach Cesarstwa Rzymskiego przejawiał się m.in. upadkiem autorytetu władzy. Historycy szacują, że między 235 a 284 roku n.e. mogło panować około 90 cesarzy, którzy najczęściej tracili życie w wyniku spisków bądź na polu walki. Zgodnie z tradycją najkrócej, bo tylko trzy dni, władzę sprawował Mariusz, najdłużej zaś Galien, który zasiadał na tronie cesarskim 15 lat. Byli przywódcy wybitni i mierni, a połączyły ich wyjątkowo trudne czasy.
- Małgorzata Kłoskowicz
- Ryszard Knapek
Opieka weterynaryjna w starożytnym Rzymie

Fragment mozaiki z kalendarza rustykalnego (II lub III wiek n.e.) odkrytej w Saint-Romain-en-Gal | fot. Gallo-Roman museum of Saint- Romain-en-Gal, domena publiczna via Wikimedia Commons

Wizerunek Lucjusza Kolumelli autorstwa Jeana de Tournesa (Insignium aliquot virorum icones, Lyon, 1559) | fot. Original: Jean de Tournes, Insignium aliquot virorum icones. Lugduni: Apud Ioan. Tornaesium 1559; immediate source: http://www.villa.culture.fr/ accessible/en/uc/01_01_01, Public Domain by Wikimedia
Świerzb owiec to zmora starożytnych rzymskich rolników. Walka z tą najczęściej diagnozowaną wówczas chorobą zwierząt gospodarskich ma długą historię. Jako że wełna stanowiła cenny surowiec, trzeba było znaleźć skuteczne remedium na „swędzący problem”. Okazuje się, że zachowało się sporo źródeł pisanych, które odkrywają wiele sekretów opieki weterynaryjnej w starożytnym Rzymie. Kilka z nich zdradza dr Agnieszka Bartnik, historyczka z Wydziały Humanistycznego Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
- Małgorzata Kłoskowicz
- Agnieszka Sikora
Co napędzało rozwój społeczeństw?
Międzynarodowy zespół badaczy skupiony wokół projektu Seshat: Global History Databank w oparciu o informacje dotyczące 373 społeczeństw działających przez ostatnie 12 tysięcy lat, zestawił z danymi historycznymi wiele teorii dotyczących tego, co napędzało rozwój i rozrost społeczeństw. Wyniki wskazują na to, że dwa czynniki przede wszystkim mobilizują społeczności do rozwoju – zmiany dotyczące uprawy rolnej i rozwój techniki i technologii wojskowej.
- Ryszard Knapek
- Ryszard Knapek
