Aktualności

Mikrobiolodzy zauważyli zależność między pewnymi szczepami bakterii a chorobą nowotworową. Są takie bakterie, które wspierają lub nawet umożliwiają rozwój nowotworu (98 procent chorych na raka żołądka było zakażonych Helicobacter pylori) albo niwelują działanie leków antynowotworowych. Ale są też takie, których pojawienie się w naszym organizmie przyczynia się do regresji nowotworu albo wzmocnienia naszego układu immunologicznego.

Organizmy żywe można znaleźć w środowiskach o bardzo ekstremalnych temperaturach. Bytują w nich ekstermofile, czyli mikroorganizmy, które cechuje życie w miejscach o skrajnych warunkach fizycznych i chemicznych. Żyjące w wysokich temperaturach (do ok. 100 stopni C) mikroby nazywa się termofilami. W ekstremalnie niskich temperaturac żyją psychrofilami, które są w stanie aktywnie funkcjonować nawet na poziomie minus 196 stopni C.

Co roku ponad 9 milionów ludzi na całym świecie umiera z powodu nowotworów. Liczba ludzi u których diagnozuje się chorobę jest ponad dwukrotnie większa. Dlaczego pomimo tylu badań dalej nie mamy wymarzonego, zawsze działającego lekarstwa? A może odkryte przed ponad wiekiem wirusy onkolityczne mogłyby zasłużyć na to miano? Czy wirusy mające swoje sposoby na unicestwianie komórek nowotworowych, mogą okazać się skutecznym lekiem na raka?

Bakterie są wyjątkowe. Obecne praktycznie w każdym środowisku wytrzymują warunki, które uśmierciłby inne organizmy. Za tą szczególną umiejętność przetrwania w niekorzystnym środowisku odpowiadają mechanizmy oporności. Jest ich wiele, jednak jeden z nich szczególnie przykuwa uwagę badaczy. Chodzi o białka należące do systemu efflux, który warunkuje aktywnie wypompowywanie różnych szkodliwych czynników na zewnątrz komórki.

Podobno był ostatnią osobą, która wiedziała wszystko. 1 lipca 1646 roku urodził się Gottfried Wilhelm Leibniz, jedna z najważniejszych postaci nowożytnej nauki i filozofii - matematyk, filozof, inżynier, prawnik, fizyk i historyk, a przy tym aktywny dyplomata i nauczyciel. Autor słynnego powiedzenia, że "żyjemy w najlepszym z możliwych światów", odkrywca rachunku różniczkowego i twórca do dziś stosowanego sposobu katalogowania bibliotecznego.

Statystyka śmiertelności z powodu COVID-19 z podziałem na płeć (a) i z dodatkowym wyróżnikiem wieku (b). Źródło: https://www.nature.com/articles/s41577-020-0348-8#article-info

Śmiertelność mężczyzn z powodu koronawirusa jest 1,7 razy większa niż kobiet. Chociaż w samym zakażeniu przez SARS-CoV-2 nie widać znaczących różnic - a nawet w przypadku Korei, gdzie badano dużą część populacji więcej zakażonych było kobiet - to okazuje się, że wrodzony i nabyty układ odpornościowy mężczyzn jest na COVID-19 znacznie słabiej przygotowany. Może to oznaczać, że mężczyźni i kobiety będą mieli różne szczepionki, kiedy już doczekamy się ich opracowania.

Jaja, które składały pierwsze dinozaury nie miały twardych skorup, jak jaja współczesnych ptaków, tylko miękkie powłoki, przypominające jaja żółwi. Co ciekawe, było tak jeszcze na etapie podziału dinozaurów na trzy gałęzie i w każdej z nich niezależnie ewolucja doprowadziła do stwardnienia skorup.

W czerwcu 2020 roku Rada Europejskiego Ośrodka Badań Jądrowych CERN w Genewie przyjęła aktualizację Europejskiej Strategii Fizyki Cząstek – dokumentu, który dotyczy przyszłości badań z zakresu fizyki cząstek w Europie – w kontekście światowym. Zapisy te mają na celu umacnianie wiodącej roli naszego kontynentu w dziedzinie tych badań podstawowych z uwzględnieniem innowacyjnych technologii niezbędnych dla prowadzenia tego typu analiz.

Okazy pozwalają uzyskać informacje na temat sposobu zachowania się zwierząt (np. żerowania na padlinie), jak i ich środowiska (nory z zachowanymi śladami odnóży powstały prawdopodobnie powyżej zwierciadła wód gruntowych), które istniało na danym terenie przed dziesiątkami milionów lat | rys. Grzegorz Sadlok

Dr Grzegorz Sadlok podczas dokumentowania prac terenowych w Baranowie | Krzysztof Pawełczyk

Ślady nóżek, pozostałości po norkach, nietypowe zagłębienia – takich struktur w formacjach skalnych szukają ichnolodzy interesujący się zwierzętami kopalnymi. Te i inne ciekawe znaki aktywności wymarłych gatunków nie są jedynie fascynującą podróżą w odległą przeszłość. Okazuje się, że mogą nas dziś doprowadzić do cennych złóż czarnego złota czy zasobów wody.

Trasa zaćmienia Słońca - źródło: NASA, AFP

Źródło: YouTube - kanał Science India https://www.youtube.com/watch?v=Ke4wGstAGYw

21 czerwca 2020 roku nad ranem mieszkańcy Afryki środkowej, Półwyspu Arabskiego i południowej Azji mogli oglądać obrączkowe zaćmienie Słońca. Tego typu zjawisko widoczne jest wtedy, gdy Księżyc i Słońce stają w jednej linii dla ziemskiego obserwatora, ale Księżyc jest zbyt oddalony od Ziemi, żeby przysłonić całe Słońce. Tym razem bohaterem były też… chmury. Na szczęście tylko lokalnie.